Σε εξέλιξη βρίσκεται η συγκομιδή μήλων στις σημαντικότερες παραγωγικές ζώνες της Ελλάδας, με τα μέχρι στιγμής δεδομένα να δείχνουν ότι η φετινή χρονιά κινείται σε μέτρια επίπεδα. Οι καιρικές συνθήκες που επικράτησαν κατά τη διάρκεια της καλλιεργητικής περιόδου επηρέασαν την παραγωγή, με τις απώλειες στις αποδόσεις να διαφέρουν από περιοχή σε περιοχή, ανάλογα με την ένταση και τη διάρκεια των φαινομένων.
Την ίδια ώρα, οι μηλοπαραγωγοί καλούνται να διαχειριστούν μια ιδιαίτερα δύσκολη οικονομική συγκυρία. Το κόστος καλλιέργειας έχει αυξηθεί σε σύγκριση με πέρυσι, ενώ οι τιμές πώλησης των μήλων κινούνται σε χαμηλότερα επίπεδα. Η μειωμένη παραγωγή, σε συνδυασμό με τα αυξημένα έξοδα και την υποχώρηση των τιμών, περιορίζει το εισόδημα των παραγωγών και δημιουργεί πρόσθετη αβεβαιότητα για την πορεία της φετινής εμπορικής περιόδου.
Αγιά Λάρισας: Μειωμένη παραγωγή και πτώση στις τιμές
Στην Αγιά Λάρισας, η συγκομιδή των κόκκινων μήλων πλησιάζει στην ολοκλήρωσή της, ενώ στη συνέχεια αναμένεται να ακολουθήσουν οι υπόλοιπες ποικιλίες. Όπως αναφέρει ο πρόεδρος του Συνεταιρισμού Αγιάς, Γιώργος Ζείκος, η ποιότητα των καρπών παρουσιάζεται αισθητά βελτιωμένη, ωστόσο η παραγωγή καταγράφει μείωση που φτάνει περίπου το 30%.
Ο ίδιος αποδίδει τις απώλειες στη μεγαλύτερη έκθεση της μηλοκαλλιέργειας στις καιρικές μεταβολές και υπογραμμίζει την ανάγκη αναβάθμισης των συστημάτων προστασίας των καλλιεργειών. Παράλληλα, τονίζει ότι απαιτείται υποστήριξη από την Πολιτεία, ώστε οι παραγωγοί να μπορούν να αντιμετωπίζουν αποτελεσματικότερα τα καιρικά φαινόμενα και να περιορίζουν τις ζημιές.
Αρνητική είναι η εικόνα και στο επίπεδο των τιμών. Ενώ την προηγούμενη χρονιά οι παραγωγοί πωλούσαν τα μήλα τους κατά μέσο όρο από 0,50 έως 0,60 ευρώ το κιλό, φέτος οι τιμές για την αντίστοιχη περίοδο κυμαίνονται μεταξύ 0,35 και 0,45 ευρώ. Όπως επισημαίνει ο κ. Ζείκος, η υποχώρηση των τιμών σε συνδυασμό με το αυξημένο κόστος παραγωγής καθιστά τη φετινή χρονιά δυσκολότερη για τους καλλιεργητές.
Σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της αγοράς παίζει, σύμφωνα με τον ίδιο, ο ανταγωνισμός από την Πολωνία και την Ιταλία. Οι δύο χώρες διεκδικούν μερίδια στις αγορές όπου εξάγονται και ελληνικά μήλα, όπως η Αίγυπτος, η Ιορδανία και άλλες αραβικές χώρες. Την ίδια στιγμή, πιέσεις καταγράφονται και στην εγχώρια αγορά, γεγονός που δυσκολεύει περαιτέρω την εμπορική διάθεση της παραγωγής.
Καστοριά: Ικανοποιητική ποιότητα, αλλά σημαντικές απώλειες
Στην Καστοριά, η συγκομιδή βρίσκεται περίπου στο μέσο της περιόδου. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του τοπικού Συνεταιρισμού, Δημοσθένη Μωυσίδη, η ποιότητα των μήλων κρίνεται ικανοποιητική, όμως οι αποδόσεις παρουσιάζουν σημαντική υποχώρηση. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι απώλειες ξεπερνούν το 30%, εξαιτίας των δυσμενών καιρικών συνθηκών που επηρέασαν την καλλιέργεια από τα πρώτα στάδια της καρποφορίας.
Για τα μήλα πρώτης κατηγορίας, η μέση τιμή διαμορφώνεται περίπου στα 0,50 ευρώ το κιλό.
Πέρα από τις επιπτώσεις στην παραγωγή, προβληματισμό προκαλεί και η λειτουργία της εμπορικής αγοράς. Ο κ. Μωυσίδης επισημαίνει την παρουσία παράνομων μορφών εμπορίας, αναφερόμενος στις λεγόμενες «παράγκες», οι οποίες, όπως υποστηρίζει, δημιουργούν συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού.
Για την αντιμετώπιση του φαινομένου, ζητά εντατικότερους ελέγχους από τις αρμόδιες αρχές, επισημαίνοντας ότι μέρος της διακίνησης προϊόντων πραγματοποιείται χωρίς τα προβλεπόμενα παραστατικά και, σε ορισμένες περιπτώσεις, χωρίς την ύπαρξη ΑΦΜ.
Ξάνθη: Ζημιές από τον παγετό και αβεβαιότητα για την αγορά
Μειωμένη παραγωγή καταγράφεται και στην Ξάνθη, όπου οι χαμηλές θερμοκρασίες του Μαΐου επηρέασαν την καρπόδεση των δέντρων. Όπως εξηγεί ο παραγωγός Χρήστος Κούτρας, οι καιρικές συνθήκες εκείνης της περιόδου είχαν αρνητικό αντίκτυπο στην ανάπτυξη των καρπών, περιορίζοντας τις φετινές αποδόσεις.
Η συγκομιδή της ποικιλίας Granny Smith, η οποία αποτελεί βασικό μέρος της καλλιέργειάς του, αναμένεται να ξεκινήσει στις 15 Οκτωβρίου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η περσινή χρονιά είχε καλύτερα παραγωγικά αποτελέσματα, ενώ οι τιμές είχαν διαμορφωθεί περίπου στα 0,50 ευρώ το κιλό. Για τη φετινή περίοδο, ωστόσο, η εμπορική δραστηριότητα εμφανίζεται περιορισμένη και δεν υπάρχουν ακόμη σαφείς ενδείξεις για την τελική πορεία της αγοράς.
Παράλληλα, ο κ. Κούτρας αναδεικνύει και το ζήτημα της ανανέωσης του ανθρώπινου δυναμικού στον κλάδο. Όπως σημειώνει, οι νεότερες γενιές δεν δείχνουν ιδιαίτερη προθυμία να ασχοληθούν με τη μηλοκαλλιέργεια, καθώς πρόκειται για μια δραστηριότητα που απαιτεί πολλές ώρες χειρωνακτικής εργασίας. Αντίθετα, αρκετοί νέοι στρέφονται σε επαγγέλματα και καλλιέργειες με μεγαλύτερες δυνατότητες μηχανοποίησης.
Δύσκολη εξίσωση για τη φετινή χρονιά
Η εικόνα από τις βασικές μηλοπαραγωγικές περιοχές της χώρας αποτυπώνει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κλάδος. Οι καιρικές συνθήκες έχουν περιορίσει την παραγωγή, το κόστος καλλιέργειας εξακολουθεί να κινείται σε υψηλά επίπεδα και οι τιμές δεν φαίνεται να προσφέρουν την απαραίτητη οικονομική ανάσα στους παραγωγούς.
Την ίδια στιγμή, ο ανταγωνισμός στις διεθνείς αγορές, τα προβλήματα στην εμπορία και η δυσκολία προσέλκυσης νέων ανθρώπων στον αγροτικό τομέα προσθέτουν επιπλέον εμπόδια.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να είναι καθοριστικό για τη διαμόρφωση της εμπορικής εικόνας της φετινής παραγωγής, με τους μηλοπαραγωγούς να προσδοκούν καλύτερες συνθήκες διάθεσης των προϊόντων τους, ώστε να καλύψουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος των αυξημένων καλλιεργητικών δαπανών.
