Όχι άλλη «σύγκριση» με αυθαίρετα ποσοστά
Η επανάληψη δεν κάνει μια αυθαίρετη σύγκριση επιστημονικά τεκμηριωμένη. Ας βάλουμε, λοιπόν, τα πράγματα στη θέση τους.
Ο κ. Κουρέτας επιχειρεί να συγκρίνει τον Ιανό, τον Daniel και τον Byron, χρησιμοποιώντας ποσοστά βροχόπτωσης και αριθμό πλημμυρισμένων στρεμμάτων, για να αποδείξει δήθεν ότι η Θεσσαλία σήμερα είναι πολύ καλύτερα θωρακισμένη.
Μόνο που υπάρχει ένα θεμελιώδες πρόβλημα: δεν πρόκειται για συγκρίσιμα φαινόμενα με τον τρόπο που παρουσιάζονται.
Ο Ιανός και ο Daniel έχουν χαρακτηριστεί από επιστημονικές ομάδες και πραγματογνώμονες ως εξαιρετικά ακραία φαινόμενα, τάξης χιλιετίας. Ο Byron, αντίθετα, δεν έχει χαρακτηριστεί από αντίστοιχη επιστημονική ομάδα ως «φαινόμενο χιλιετίας».
Επομένως, η σύγκριση με αυθαίρετα ποσοστά, όπως «43% – 38,5%», δεν αποτελεί επιστημονικό μέτρο αντιπλημμυρικής θωράκισης.
Είναι επικοινωνιακό τέχνασμα.
Και μάλιστα επικίνδυνο, γιατί δημιουργεί στον πολίτη την ψευδαίσθηση ότι, επειδή σε ένα διαφορετικό και μικρότερης έντασης ή έκτασης φαινόμενο υπήρξαν λιγότερες πλημμύρες, λύθηκε το πρόβλημα της αντιπλημμυρικής προστασίας της Θεσσαλίας.
Και φυσικά ο κ. Κουρέτας το γνωρίζει.
Γι’ αυτό, καθώς πλησιάζουμε σε περιόδους αυξημένου κινδύνου για θεομηνίες, συνομολογεί ο ίδιος ότι χωρίς φράγματα και έργα ορεινής υδρονομίας δεν μπορεί να επιτευχθεί ουσιαστική αντιπλημμυρική θωράκιση.
Οι δηλώσεις του, λοιπόν, αναιρούν την εικόνα που επιχειρεί να παρουσιάσει με τα αυθαίρετα ποσοστά.
Ας μιλήσουμε, λοιπόν, για έργα
Γιατί η πραγματική αντιπλημμυρική προστασία δεν μετριέται σε αναρτήσεις και ποσοστά. Μετριέται σε έργα που σχεδιάστηκαν, χρηματοδοτήθηκαν και κατασκευάστηκαν.
Την περίοδο 2011–2023 κατασκευάστηκαν ή ολοκληρώθηκαν, μεταξύ άλλων(εσείς δεν κάνατε ούτε ένα):
- αντιπλημμυρικά έργα στον Μέγα Ποταμό,
- αντιπλημμυρικά έργα στον Κραυσίδωνα,
- αντιπλημμυρικά έργα στον Ξηριά Βόλου,
- αντιπλημμυρικά έργα στο Δαμάσι,
- αντιπλημμυρικά έργα στο Παλαιομονάστηρο,
- έργα αντιπλημμυρικής προστασίας στη Ροδιά,
- αντιπλημμυρικά έργα στον Σοφαδίτη,
- αντιπλημμυρικά έργασε Κερασιά και Κανάλια,
- αντιπλημμυρικά έργα στη Σκιάθο,
- έργα αντιπλημμυρικής προστασίας στην Πύλη,
- αντιπλημμυρικά έργα στον Πηνειό,
- καθώς και εκτεταμένοι καθαρισμοί σε ποταμούς και χειμάρρους και αποκαταστάσεις αναχωμάτων σε ολόκληρη τη Θεσσαλία.
Παράλληλα, ολοκληρώθηκαν σημαντικά έργα , όπως η ανασύσταση της Λίμνης Κάρλας, οι λιμνοδεξαμενές Γλαύκης, Καλαμακίου και Παλαιομονάστηρου(ολοκληρώνεται),Ξηριά στον Αλμυρό (ολοκληρώνεται),καθώς και τα φράγματα Μαυροματίου και Ληθαίου.
Αυτά είναι έργα.
Δεν είναι παρουσιάσεις.
Δεν είναι οθόνες.
Δεν είναι ποσοστά.
Υπήρχε ήδη και ολοκληρωμένος τεχνικός και ψηφιακός σχεδιασμός
Και κάτι ακόμη που έχει ιδιαίτερη σημασία.
Πριν ακόμη από τη θεομηνία Daniel είχε ήδη σχεδιαστεί, χρηματοδοτηθεί, δημοπρατηθεί και συμβασιοποιηθεί το Ολοκληρωμένο Σύστημα Παρακολούθησης Μετεωρολογικών και Υδρολογικών Δεδομένων της Θεσσαλίας.
Είχαν ήδη εγκατασταθεί οι πρώτοι μετεωρολογικοί σταθμοί, ενώ είχε αναπτυχθεί συνεργασία με το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών.
Δηλαδή, υπήρχε ήδη υποδομή πρόγνωσης, παρακολούθησης και συλλογής δεδομένων πριν από τον Daniel.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η Θεσσαλία ήταν «άτρωτη». Καμία Περιφέρεια δεν μπορεί να είναι άτρωτη απέναντι σε ένα ακραίο φαινόμενο.
Σημαίνει, όμως, ότι υπήρχε σχεδιασμός, έργα και υποδομές που δεν εμφανίστηκαν ξαφνικά μετά τον Daniel.
Και τώρα στην ουσία των καθαρισμών
Ο κ. Κουρέτας λέει ότι δεν υπήρχαν μελέτες για τα υδατορέματα.
Την ίδια στιγμή, όμως, οι καθαρισμοί που πραγματοποιήθηκαν επί της δικής του διοίκησης έγιναν με τις μελέτες και τα τεχνικά δεδομένα που υπήρχαν.
Δηλαδή, χωρίς μελέτες κάνει τους καθαρισμούς;
Με τις ίδιες τεχνικές υπηρεσίες και τα ίδια δεδομένα πετυχαίνει τα αυθαίρετα ποσοστά που παρουσιάζει;
Η μία δήλωση του αναιρεί την άλλη.
Επιπλέον, αυτό που πραγματοποιείται είναι, σε μεγάλο βαθμό, αποκατάσταση από τις φερτές ύλες που προκάλεσε ο Daniel, ώστε τα ποτάμια να επανέλθουν στην υδραυλική διατομή που είχαν πριν από τον Daniel.
Αυτό γίνεται.
Δεν πρόκειται, όμως, για κάτι νέο ούτε για ολοκληρωμένη αντιπλημμυρική θωράκιση.
Και εδώ χρειάζεται μια πολύ απλή διευκρίνιση:
Καθαρισμός σε τμήματα ενός υδατορέματος δεν σημαίνει ότι αποκαταστάθηκε συνολικά η αντιπλημμυρική θωράκιση.
Μέχρι σήμερα δεν έχουν καθαριστεί στο σύνολό τους όλα τα υδατορέματα, ώστε να μπορούμε να μιλάμε για πλήρη επαναφορά στην προ-Daniel κατάσταση.
Η Περιφέρεια οφείλει να επαναφέρει την υδραυλική διατομή των ποταμών.
Αυτό κάναμε εμείς και αυτό κάνει σήμερα και η σημερινή διοίκηση.
Δεν είναι, όμως, έργο πρόληψης ενός αντίστοιχου φαινομένου.
Τα μεγάλα έργα είναι άλλη συζήτηση
Τα μεγάλα έργα ορεινής υδρονομίας, τα φράγματα και οι παρεμβάσεις που μπορούν να συγκρατήσουν τον τεράστιο όγκο νερού πριν φτάσει στον κάμπο δεν ήταν και δεν είναι αρμοδιότητα της Περιφέρειας.
Άρα δεν μπορεί προεκλογικά, για λόγους ψηφοθηρίας, να αποδιδόταν η ευθύνη στην Περιφέρεια και σήμερα ο ίδιος να ανακαλύπτει ότι η ευθύνη για αυτά τα έργα ανήκει τελικά στο Υπουργείο.
Ας αποφασίσει, λοιπόν, ποια είναι η αλήθεια.
Τα master plans δεν είναι έργα
Το ίδιο ισχύει και με τα περίφημα master plans.
Το master plan της Καρδίτσας ξεκίνησε με χρηματοδότηση της προηγούμενης Περιφερειακής Αρχής.
Το master plan για τον Πηνειό, από την άλλη, βρίσκεται ακόμη σε διαδικασία διαγωνισμού και όχι υλοποίησης.
Και ας μην δημιουργούνται εντυπώσεις:
Master plan δεν σημαίνει μελέτη κατασκευής έργων.
Είναι ένα πλαίσιο σχεδιασμού, πάνω στο οποίο θα ακολουθήσουν οι απαραίτητες επιμέρους μελέτες και, στη συνέχεια, η χρηματοδότηση και η κατασκευή των έργων.
Επιπλέον, τα master plans για μεγάλα υδατικά συστήματα, όπως ο Πηνειός, δεν αποτελούν αρμοδιότητα της Περιφέρειας. Στο παρελθόν, αντίστοιχες διαδικασίες είχαν ανατεθεί από το αρμόδιο Υπουργείο.
Ακόμη και αυτά που παρουσιάστηκαν στο Περιφερειακό Συμβούλιο ως «σχέδιο» της Περιφέρειας αφορούν το Σχέδιο Διαχείρισης του Υπουργείου και όχι έργα που σχεδιάστηκαν και ολοκληρώθηκαν από τη σημερινή Περιφερειακή Αρχή.
Και κάτι ακόμη που πρέπει να γνωρίζει ο Θεσσαλός:
Μελέτη δεν είναι έργο. Και, πολύ περισσότερο, master plan δεν είναι μελέτη κατασκευής έργων.
Η Θεσσαλία δεν θωρακίζεται με ανακοινώσεις, παρουσιάσεις, οθόνες και επικοινωνιακές συγκρίσεις.
Θωρακίζεται όταν οι μελέτες ολοκληρώνονται, χρηματοδοτούνται, δημοπρατούνται και τα έργα κατασκευάζονται.
Περισσότερες οθόνες δεν σημαίνουν περισσότερη πολιτική προστασία
Το ίδιο ισχύει και για το περίφημο «Κέντρο Πολιτικής Προστασίας».
Περισσότερες οθόνες δεν σημαίνουν αυτομάτως περισσότερη πολιτική προστασία.
Οι αρμοδιότητες, τα πρωτόκολλα, οι επιχειρησιακές διαδικασίες και οι υπηρεσίες που καλούνται να διαχειριστούν μια κρίση είναι αυτά που καθορίζουν την πραγματική επιχειρησιακή ετοιμότητα.
Και αυτά, μέχρι σήμερα, δεν έχουν αλλάξει.
Η πραγματική σύγκριση
Κανένας σοβαρός άνθρωπος δεν ισχυρίζεται ότι μια Περιφέρεια μπορεί να εξαφανίσει τις συνέπειες ενός πραγματικού φαινομένου χιλιετίας.
Άλλωστε, τα έργα δεν σχεδιάζονται για να εξαλείψουν κάθε συνέπεια ενός τέτοιου ακραίου φαινομένου. Όσο μεγαλύτερη και ακραία είναι η θεομηνία, τόσο μεγαλύτερη μπορεί να είναι και η ζημιά.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι πρέπει να χρησιμοποιούμε ένα διαφορετικό και μικρότερης έντασης φαινόμενο για να παρουσιάσουμε μια εικόνα δήθεν ολοκληρωμένης αντιπλημμυρικής θωράκισης.
Γιατί τελικά η πραγματική σύγκριση είναι:
«Πόσα από τα έργα που χρειάζεται η Θεσσαλία για να αντιμετωπίσει την επόμενη μεγάλη θεομηνία έχουν πραγματικά κατασκευαστεί;»
Εκεί να κάνουμε τη συζήτηση.
Και εκεί, οι οθόνες και τα ποσοστά δεν αρκούν.
